Hoover Belirtisi | Fonksiyonel Bacak Güçsüzlüğü | Nörolojik Değerlendirme
Hoover belirtisi, inme gibi nörolojik bir durumun yol açtığı piramidal trakt lezyonuna bağlı güçsüzlük ile fonksiyonel (organik olmayan) bacak güçsüzlüğünü ayırt etmeye yardımcı olan yatak başı bir testtir. Charles Franklin Hoover tarafından 100 yılı aşkın süre önce tanımlanmıştır (Mehndiratta ve ark. 2014). “Hoover sign” şeklinde yazıldığını da görebilirsiniz.
Normalde, bir bacağınızı dirence karşı kaldırırken diğer bacağınız otomatik olarak yatağa doğru bastırır. Kişiden zayıf bacağıyla aşağı doğru bastırması istendiğinde bunu yapmakta zorlanıyor, ancak diğer bacağını kaldırırken aynı bacağıyla daha güçlü bastırıyorsa bu, fonksiyonel güçsüzlüğü destekler: Sinir sistemi otomatik olarak güç üretebilir, ancak istemli hareket sırasında bu gücü kullanmakta zorlanır. Bu güçsüzlük gerçektir; kişinin numara yaptığı anlamına gelmez. Nörolojik bir bozukluk yoksa fonksiyonel ekstremite güçsüzlüğü olarak adlandırılır. Fonksiyonel güçsüzlük başka bir nörolojik durumla birlikte de görülebilir.
Fonksiyonel bacak güçsüzlüğünün ayırt edici özelliklerinden biri iç tutarsızlıktır: Bacak, bir durumda yapamadığı bir hareketi başka bir durumda yapabilir ve bu durum olağan nörolojik güçsüzlük örüntüsüyle açıklanamaz (Stone ve ark. 2016). Hoover belirtisi, istemli ve otomatik hareket arasındaki bu farkı ortaya koyar.
Amaç ve endikasyon
Hasta tek bacağında güçsüzlük olduğunu söylüyor ve nörolojik bulgular tabloyla tam olarak örtüşmüyorsa Hoover belirtisini kullanın. Bu, kapsamlı bir nörolojik muayenenin yerini tutmaz. Pozitif bulgu, fonksiyonel bir bozukluğu destekler. Negatif bulgu, fonksiyonel bir bozukluğu dışlamaz.
Nasıl uygulanır
Testin iki bileşeni vardır: daha güçlü bacak kaldırıldığında ve zayıf bacak kaldırıldığında ortaya çıkan otomatik yanıtın gözlemlenmesi. Her ikisinin de tanısal değeri vardır, ancak çoğunlukla ilkinden söz edilir (Sonoo 2026). Hoover belirtisini değerlendirmeye başlamadan önce her iki tarafta da istemli kalça fleksiyonunu ve ekstansiyonunu değerlendirdiğinizden emin olun. Bir bacakta, özellikle istemli kalça ekstansiyonunda güçsüzlük saptarsanız, karşı bacak yeterli güce sahipse Hoover belirtisini değerlendirebilirsiniz.
- Hastadan iki bacağı düz olacak şekilde sırtüstü yatmasını isteyin.
- Her iki tarafta istemli kalça fleksiyonunu ve ekstansiyonunu değerlendirin.
- Bir elinizi güçsüz taraftaki topuğun altına, diğerini daha güçlü taraftaki uyluğun ön yüzüne yerleştirin. Aşağı doğru basınç uygulayarak direnç gösterirken hastadan daha güçlü bacağını kaldırmasını isteyin.
- Zayıf bacağın otomatik olarak uyguladığı aşağı yönlü kuvveti, istemli ekstansiyon gücüyle karşılaştırın.
- Zayıf bacağın kaldırılma girişimine karşı koyarken, daha güçlü topuğun altındaki basıncı izlemek için ellerinizi değiştirin. Beklenen aşağı yönlü basıncın azalıp azalmadığına veya hiç olup olmadığına dikkat edin.
Nörolojik bir duruma bağlı bacak güçsüzlüğünde, hasta sağlam bacağını kaldırırken etkilenmiş topuğuyla aşağı doğru itmez. Fonksiyonel güçsüzlükte topuk, elinize daha fazla basınç uygular (Mehndiratta ve ark. 2014). Önemli bulgu, istemli ve otomatik kuvvet arasındaki farktır. Başka bir deyişle, istemli kalça ekstansiyonu zayıftır; ancak karşı taraf kalça fleksiyonu sırasında istemsiz kalça ekstansiyonu normaldir (McWhirter ve ark. 2011).
Bir çalışmada, bulguyu değerlendirmek için karşı taraftaki bacağı yalnızca 10 cm kaldırmanın yeterli olduğu bildirildi (Kobori ve ark. 2007).
Puanlama ve yorumlama
- Pozitif: zayıf bacağın otomatik ekstansiyonu, istemli ekstansiyonundan daha güçlüdür. Bu, fonksiyonel güçsüzlüğü destekler.
- Negatif: karşı taraf kaldırılırken topukta basınç oluşmaz. Bu, nörolojik bir duruma bağlı organik güçsüzlükle uyumludur; ancak bulgunun bilgi vermediği durumlarda da görülebilir.
Sonoo, değiştirilmiş bir manevra önerdi: kaldırılmış bacağa aşağı, kaldırılmamış bacağa yukarı yönde kuvvet uygulayın ve ardından kaldırılmamış bacakta hareket olup olmadığını gözlemleyin. Bu, kırma testine benzer ve muayene eden kişinin uyguladığı basıncı ne kadar iyi hissedebildiğine daha az bağlıdır. Ayrıca, hastadan önceden kaldırılmamış bacağıyla istemli olarak aşağı doğru bastırmasını istememeyi önerir; çünkü bu, hastanın dikkatini o bacağa yöneltir (Sonoo 2026).
Psikometri
- Tanısal doğruluk: İnme şüphesi olan 337 hastanın 124’ünde bacak güçsüzlüğü görüldü; bunların 8’inde fonksiyonel bozukluk vardı. Duyarlılık %63’tü (%95 GA: %24–%91), özgüllük ise %100’dü (%95 GA: %97–%100) (McWhirter ve ark. 2011). Fonksiyonel olgu sayısının azlığı, duyarlılık tahminini kesinlikten uzaklaştırmaktadır.
- Genel olarak pozitif bulgular: kas güçsüzlüğü, duyu ve yürüme bozukluklarına ilişkin 14 bulgunun sistematik derlemesinde duyarlılığın geniş ölçüde değiştiği (%8–100), ancak özgüllüğün yüksek olduğu (%92–100) bulundu. Çalışmaların kanıt düzeyi III’tü; yalnızca ikisi körlenmişti ve hiçbirinde değerlendiriciler arası güvenilirlik bildirilmemişti (Daum ve ark. 2014).
Klinik ipuçları ve sınırlılıklar
- Ağrıya bağlı hareket kısıtlılığı, hemispasyal ihmal ve karşı bacaktaki yetersiz kuvvet yorumlamayı zorlaştırabilir.
- Tek bacağında güçsüzlük olan 33 hastanın değerlendirildiği bir çalışmada, 16 hastada kalça ekstansörlerinin güçlü, iki hastada ise kalça fleksörlerinin güçlü olması nedeniyle Hoover belirtisi tanısal değildi. Çalışmada, işlevsel güçsüzlüğü olan iki hastada da yanıltıcı sonuçlar bildirildi. Test, belirtilerin kasıtlı olup olmadığına karar vermek için kullanılmamalıdır (Sonoo 2004).
- Aynı çalışmada, bunun yerine kalça abdüktörlerini kullanan kalça abdüktör bulgusu da tanımlanmıştır. 33 hastanın tamamını doğru sınıflandırdı; ancak örneklem küçüktü (Sonoo 2004).
- Hoover belirtisini kalça abdüktör belirtisi, pronasyon olmaksızın aşağı kayma, sürüyerek yürüme, give-way tarzı güçsüzlük ve ko-kontraksiyon gibi diğer pozitif bulgularla birlikte değerlendirin (Stone ve ark. 2016).
- 1970’ten bu yana yapılan çalışmalarda fonksiyonel nörolojik semptomlara yanlış tanı koyma oranı ortalama %4’tü; bu da pozitif bulguların hastanın öyküsü ve kapsamlı nörolojik muayenesiyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor (Stone et al. 2005).
- Bu bulguyu özenle açıklayın. Hastanın yaşadığı güçsüzlük gerçektir ve bu bulgu, sinir sisteminin hareketi hâlâ otomatik olarak gerçekleştirebildiğini gösterir.
- Bunu, inspirasyon sırasında alt kaburga kenarının içe doğru hareket etmesiyle ortaya çıkan ve obstrüktif hava yolu hastalığıyla ilişkili olan solunumsal Hoover belirtisiyle karıştırmayın (Garcia-Pachon 2002).
Diğer faydalı testler