Araştırma EBDP ve İstatistikler 19 Eylül 2026
Choi ve ark., J Korean Med Sci. (2025)

Kalça Kırığı Ameliyatından Sonra Mortalite Riski Değerlendirmesi - Kimi Takip Etmelisiniz

Kalça kırığı mortalite riski öne çıkarıldı v2

Frailty, kronolojik yaşa veya ASA sınıflamasına kıyasla beş yıllık mortaliteyi daha iyi öngördü. Hip-MFS, yaş için 0.651 ve ASA için 0.586 ile karşılaştırıldığında 0.746 AUC değerine ulaştı

Bazal fizyolojik rezerv, komplike olmayan ameliyat sonrası yatışa kıyasla uzun vadeli prognoz açısından daha belirleyici olabilir. Komplikasyon gelişmeyen zayıf/ kırılgan hastalar, komplikasyon yaşayan daha dayanıklı hastalara göre daha kötü prognozla hayatta kaldı

Güçsüzlüğü (frailty) rehabilitasyonu azaltmak için bir gerekçe olarak kullanmayın. Çalışma, girişimsel değil; prognoz (prognostik) odaklıdır. Risk altındaki hastaları belirler; ancak daha az ya da daha fazla fizyoterapinin mortaliteyi artırdığını ya da azalttığını göstermez. Klinisyenler için güçsüzlük (frailty) öncelikle daha geniş kapsamlı, multidisipliner bir değerlendirme ve kişiselleştirilmiş rehabilitasyon ihtiyacını gösteren bir işaret olmalıdır

Giriş

Yakın zamanda, araştırma derlemesi olarak kalça kırığı ameliyatı sonrası femur boyun kırığı cerrahisinde taburculuk öncesi egzersize uyum ve fonksiyonel sonuçlar arasındaki ilişkiyi yayımladık. Bu çalışma, taburculuk öncesi uyumun daha yüksek olmasının 3 ay sonraki fonksiyonla ilişkili olduğunu gösterdiği için; erken postoperatif dönem, bağımsızlığa ve katılıma geri dönüş açısından kritik bir faktör gibi görünüyor. Yine de, femur kırıkları iyi kemik sağlığı olan kişilerde kolayca görülmez. Yaşlı yetişkinlerde kalça kırığı riskini artıran önemli etkenlerden biri kırılganlıktır. Kırılgan (frail) yaşlılar kalçalarını kırma açısından daha yüksek risk taşır ve aynı zamanda bu durum, postoperatif iyileşmelerini olumsuz etkileyebilir. Kalça kırıkları erken mortalite riskini artırdığı için, erken dönemde hayatını kaybetme riski olabilecek kişileri belirlemek hayati önem taşır. Kırılganlık düzeyinin, postoperatif komplikasyonların görülmesiyle birlikte önemli bir katkıda bulunduğu düşünülüyor; ancak bu ikisinin aynı anda ortaya çıkmasının önemi henüz incelenmedi. Bu bilgiler, postoperatif sonuçları optimize etmek için rehabilitasyon süreçlerini ve destekleri etkili şekilde tasarlamaya yardımcı olabilir; ayrıca artmış mortalite riskini azaltmaya da katkı sağlayabilir

 

Yöntemler

Bu çalışma, Kore’deki üçüncü basamak bir eğitim hastanesinde yürütülmüş retrospektif bir kohort çalışmasıydı. Ocak 2009 ile Aralık 2014 arasında kalça kırığı nedeniyle ameliyat olan, 65 yaş ve üzeri hastalar; ameliyat öncesinde 90 gün içinde kapsamlı geriatrik değerlendirme (CGA) yapıldıysa çalışmaya dahil edildi. Kapsamlı geriatrik değerlendirmeden yola çıkarak Hip-Multidimensional Frailty Score (Hip-MFS) hesaplandı.

Komorbidite, Charlson Komorbidite İndeksi kullanılarak değerlendirildi. Fiziksel fonksiyon, raporlanan enstrümantal günlük yaşam aktiviteleri (IADL) kullanılarak değerlendirildi. Yürüyüş becerisi, modifiye Barthel İndeksi, Lawton & Brody İndeksi ve Koval derecesi kullanılarak ölçüldü. Psikososyal işlevsellik, Mini-Mental Durum Muayenesi (MMSE) ve Geriatrik Depresyon Ölçeği kullanılarak değerlendirildi. Nutritional durum, Mini Nutritional Assessment (MNA) ile değerlendirildi. Postoperatif deliryum riski, Nursing Delirium Screening Scale kullanılarak değerlendirildi. Düşme riski, Predisposition for Falling Assessment Guide esas alınarak değerlendirildi.

Tüm bu bilgiler, genel bir kırılganlık (frailty) skoru hesaplamak için Hip-MFS’ye entegre edildi.

Bileşen 0 puan 1 puan 2 puan
Cinsiyet Kadın Erkek -
Charlson Yandaşlık İndeksi 0 1–2 >2
Albümin >3,9 g/dL 3,5–3,9 <3,5
Koval yürüme skoru Seviye 1 2–6. sınıflar 7. sınıf
Biliş, MMSE-KC Normal Hafif bilişsel bozukluk Demans
Düşme riski Risk altında Risk altında değilsiniz -
Mini Nütrisyonel Değerlendirme Normal Malnütrisyon riski olan Yetersiz beslenen
Kol orta çevresi >27 cm 24,6–27 cm <24,6 cm

Puanlar toplanarak Hip-MFS oluşturulur. Kırılganlık için bir kesme değeri daha önceki bir çalışmada tanımlanmış ve Hip-MFS > 8 olarak belirlenmiştir.

Sonuçlar

Primer sonuç; kalça kırığı ameliyatından sonraki 5 yıllık tüm nedenlere bağlı mortaliteydi. Bu, ameliyat tarihinden ölüme kadar geçen süre olarak tanımlandı. Çalışma dönemi boyunca hastalar birden fazla kalça kırığı ameliyatı geçirdiyse, yalnızca ilk operasyon dahil edildi. Ameliyat sonrası komplikasyonlar retrospektif olarak değerlendirildi ve pnömoni, üriner sistem enfeksiyonu, deliryum, pulmoner tromboembolizm ile ameliyat sonrası planlanmamış yoğun bakım ünitesine yatış dahil edildi.

 

Sonuçlar

Analize 536 hasta dahil edildi. Örneklemin ortalama yaşı 80,5 ± 7 yıldı; katılımcıların çoğu kadındı (%71,3). Örneklem neredeyse eşit şekilde, femur boyun kırığı olan (%48,3) ve intertrokanterik kırığı olan (%51,7) kişilerden oluşuyordu. Katılımcıların çoğu bipolar hemiartroplasti geçirdi (%67,5); ardından intramedüller çivileme (%22,6), çoklu pinleme (%4,9), kayar kalça vidası (sliding hip screw) (%3,9) ve total kalça artroplastisi (%1,1) geliyordu. Hastaların büyük kısmında kısmi anestezi vardı (%87,7); genel anestezi ise yalnızca %12,3 oranındaydı.

Ameliyat sonrası komplikasyonlar hastaların %41,6’sında görüldü; en yaygın olanı deliryumdu (%36,2). Diğer komplikasyonlar ise pnömoni ve üriner sistem enfeksiyonlarıydı (%4,5’er), planlanmamış yoğun bakım ünitesi yatışı %5, derin ven trombozu %1,7, pulmoner tromboembolizm %1,5 ve inme %0,7. Bazı kişiler birden fazla ameliyat sonrası komplikasyonu birlikte yaşadı (iki komplikasyon 13 kişide, üç komplikasyon 12 kişide, dört komplikasyon 2 hastada ve 1 kişinin 5 ameliyat sonrası komplikasyonu vardı.

Ortalama gözlem süresi yaklaşık 2000 gündü. Birincil sonuç analizi, çalışma süresi boyunca genel mortalite oranının %60,4 olduğunu ortaya koydu. Ameliyat sonrası birinci yılda mortalite oranı %13,8 iken, 5 yıllık mortalite oranı %43,8 idi. Kapsamlı geriatrik değerlendirmeden seçilen bileşenler, Tablo 1’de gösterildiği üzere 5 yıllık tüm-neden mortalite ile ilişkiliydi.

Kalça Kırığı Ameliyatı Sonrası Mortalite (Ölüm) Riskinin Değerlendirilmesi — Kimleri Takip Etmelisiniz

Bu çalışma, kırılganlık ile mortalite arasındaki riski değerlendirmek amacıyla yapıldığından, mortalite oranları daha yüksek kırılganlık ve daha düşük kırılganlık skorlarına sahip kişiler arasında karşılaştırıldı. Benzer şekilde, ameliyat sonrası komplikasyonlar ve mortalite için de.

Ameliyat sonrası komplikasyon yaşayan hastalarda, yaşam süresinin 5 yıllık ölüm oranı; yaşamayanlarla karşılaştırıldığında, ilki %58,3 iken, ikincisinde bu oran %33,5’ti. Bu fark, 2,16’lık bir hazard oranı ortaya çıkardı. Düşük riskli Hip-MFS grubundaki ölüm oranı %25,4’tü; yüksek riskli Hip-MFS skoru olan grupta ise %73,5. Bu da 3,154’lük bir hazard oranına yol açtı. Dikkat çekici şekilde çalışma, Hip-MFS ile 5 yıllık mortalite arasında doz-yanıt ilişkisi olduğunu buldu. Hip-MFS’de her 1 puanlık artış için, 1,388’lik bir hazard oranı gözlemlendi.

Kalça Kırığı Ameliyatı Sonrası Mortalite (Ölüm) Riskinin Değerlendirilmesi — Kimleri Takip Etmelisiniz

Çok değişkenli ayarlanmış model için gerekli faktörleri belirlemek amacıyla tek değişkenli Cox regresyon analizi yapıldı. Klinik ve demografik faktörler için düzeltmeler uygulandı; bunun sonucunda yüksek riskli Hip-MFS grubunda hazard oranı 1,513, postoperatif komplikasyon gruplarında ise 1,47 bulundu.

Kalça Kırığı Ameliyatı Sonrası Mortalite (Ölüm) Riskinin Değerlendirilmesi — Kimleri Takip Etmelisiniz

Yazarlar, 5 yıllık tüm-nedenli mortaliteyi öngörmede Hip-MFS ile ASA sınıflamasının tahmin gücünü karşılaştırdı. ASA sınıflaması, konvansiyonel anesteziyoloji değerlendirmesine dayanır. Ayrıca, eğri altındaki alan (AUC) 0,746 olarak belirtildiği üzere, Hip-MFS mortalite oranı için daha isabetli bir öngörücüydü. Hip-MFS; kronolojik yaşla karşılaştırıldığında, AUC analizi kullanılarak mortaliteyi öngörmede anlamlı şekilde daha üstündü.

Kalça Kırığı Ameliyatı Sonrası Mortalite (Ölüm) Riskinin Değerlendirilmesi — Kimleri Takip Etmelisiniz

Frailty durumu ile postoperatif komplikasyonlar arasındaki etkileşimler, 4 grup oluşturularak değerlendirildi.

Ameliyat sonrası komplikasyonlar ve yüksek riskli kalça MFS

Ameliyat sonrası komplikasyonlar ve düşük riskli kalça MFS

Ameliyat sonrası komplikasyon yok ve yüksek riskli kalça MFS’si

Ameliyat sonrası komplikasyon yok ve düşük riskli bir Hip-MFS

Bu gruplar Kaplan-Meier eğrileri kullanılarak karşılaştırıldı ve bu da ameliyat sonrası komplikasyonu olan, Hip-MFS skoru yüksek riskte olan kişilerin en kötü prognoza sahip olduğunu gösterdi. Spektrumun diğer ucunda ise ameliyat sonrası komplikasyonu olmayan ve Hip-MFS skoru düşük riskte olan grup en iyi prognoza sahipti. Ameliyat sonrası komplikasyonları olan ancak Hip-MFS skoru düşük riskte olanlar, ameliyat sonrası komplikasyonları olan ve Hip-MFS skoru yüksek riskte olanlara kıyasla 5 yıllık sağkalım açısından daha iyiydi; bu da kırılganlığa (frailty) işaret ediyor.

Kalça Kırığı Ameliyatı Sonrası Mortalite (Ölüm) Riskinin Değerlendirilmesi — Kimleri Takip Etmelisiniz

 

Sorular ve düşünceler

 

Sarkopeni (frailty) sadece prognoz için mi kullanmalıyız, yoksa bunu değiştirmeye mi çalışmalıyız?

Çalışma, Hip-MFS’nin daha kötü uzun vadeli prognoza sahip kişileri belirlediğini ortaya koyuyor. Ancak Hip-MFS’yi düşürmenin veya bileşenlerini hedefleyen girişimlerin mortaliteyi azaltacağını göstermez. Yine de bileşenlerinin çoğu en azından potansiyel olarak değiştirilebilir ya da yönetilebilir: mobilite, beslenme durumu, kas kütlesi, düşme riski ve fiziksel bağımsızlığın bazı yönleri. Bu da skoru, yalnızca yaşa kıyasla potansiyel olarak daha faydalı hâle getiriyor. “Bu hasta 85 yaşında, dolayısıyla prognozu kötü” demek yerine; neden bu spesifik hastada sınırlı fizyolojik rezerv olduğunu ve hangi bileşenlerin hâlâ ele alınabileceğini sormamızı teşvik ediyor.

 

Yüksek frajilite skoru rehabilitasyonun yoğunluğunu değiştirmeli mi?

Durum öyle olmayabilir. Bu bulgular, prognozu daha kötü olduğu için kırılgan hastalara daha az rehabilitasyon verilmesini haklı çıkaracak şekilde yorumlanmamalıdır. Hatta bulgular, daha fazla çok disiplinli desteğe ihtiyaç duyabilecek bir hasta grubunu işaret ediyor. Çalışma, rehabilitasyon stratejilerini karşılaştırmamaktadır ve kırılgan hastaların daha düşük egzersiz yükleri alması, daha yavaş mobilize edilmesi ya da daha az iddialı fonksiyonel hedefler belirlemesi gerektiğine dair bir kanıt sunmamaktadır.

 

Rehabilitasyon, uzun vadeli mortaliteyi etkileyebilir mi?

Belki, ancak bu çalışma bu soruya yanıt veremez. Cerrahi öncesi yürüme becerisi Hip-MFS’nin bir parçasıdır ve tek değişkenli analizlerde işlevsel bağımlılıkla mortalite arasında ilişki bulunmuştur. Ancak çalışma, ameliyat sonrası mobilitenin artırılmasının beş yıllık sağkalımı değiştirip değiştirmediğini incelemedi. Bu ayrım kritik: Bir değişken bir sonunucu öngörüyorsa, bu otomatik olarak o sonunucu değiştiren bir tedavi hedefi olduğu anlamına gelmez.

 

Erkekler ile kadınlar arasında bir fark var mı?

Ameliyat sonrası komplikasyonlar ve kırılganlık durumu, ilgili klinik ve demografik değişkenler için yapılan düzeltmeye rağmen daha yüksek 5 yıllık tüm-nedenli mortaliteyle ilişkilendirildi. Dikkatimi çeken şey, erkek hastalarda kadınlara kıyasla riskin daha yüksek olmasıydı. Beklediğim bunun tersiydi; çünkü çoğu zaman gördüğümüz şey, yaşlı kadınlarda kırılganlığın daha sık olması. Kohortta, erkekler hayatta kalanların %25,2’sini oluştururken beş yıl içinde ölenlerde bu oran %33,2 idi ve cinsiyet, çok değişkenli modelde istatistiksel olarak anlamlılığını korudu. Yazarlar ayrıca erkek cinsiyetin daha yüksek uzun dönem mortaliteyle ilişkili olduğunu belirtiyor. İlginç olan şu ki, Hip-MFS’te erkek cinsiyet 1 puan kazandırırken kadın cinsiyet 0 puan kazandırıyor.

Prevalans ve prognozun iki ayrı konu olduğunu bilmek önemli. Kadınlar kırılgan (frail) yaşlı yetişkinlerin çoğunluğunu ve kalça kırığı hastalarının çoğunluğunu oluşturabilir; ancak gerçekten kalça kırığı yaşayan hastalar arasında erkeklerin sağkalım prognozu daha kötü olabilir. Bu çalışmada özellikle dikkat çekici olan şey şu: Model yaşa ve genel sağlıkla ilgili birkaç göstergeye göre düzeltme yapmasına rağmen erkekler lehine olmayan (male disadvantage) durum sürmüştür. Bu da cinsiyetin sadece “erkekler daha yaşlıydı ya da daha hastaydı” gibi daha basit bir durumu değil, bunun ötesinde bir şeyi yansıtıyor olabileceğini düşündürüyor; tabii bu çalışma bize bunun tam olarak ne olduğunu söyleyemez.

Takip eden sorularımdan biri, erkeklerde daha yüksek mortalitenin kısmen kırılganlığın kadınlarda daha kolay fark edilmesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığıyla ilgiliydi; bu durum erken ya da daha hedefli bakım alınmasına yol açıyor olabilir. Kırılganlık çoğu zaman yaşlı kadınlarla ilişkilendirildiği için, risk açısından daha yüksek olduklarının bazen daha zor fark edilebildiğini düşündüm; yani bazı kırılgan erkekler gerektiği kadar hızlı “yüksek riskli” olarak tanımlanmayabilir. Ancak bu çalışma, perioperatif ya da rehabilitatif bakımın miktarı veya türü açısından cinsiyet farklarını incelemedi; dolayısıyla erkeklerde görülen daha yüksek mortaliteyi açıklamak yerine, bu iddia hâlâ bir varsayım olarak kalıyor.

PubMed’de yaptığım bir arama beni şu makaleye götürdü: Arosio ve ark. (2025). “cinsiyet–hassasiyet paradoksu” olarak adlandırılan durumu incelediler. Bu paradoksun tek bir mekanizma ile açıklanması pek olası değil. Öne sürülen açıklamalar; biyolojik yaşlanmadaki cinsiyete bağlı farklılıklar, bağışıklık ve inflamatuvar yanıtlar, hormonal maruziyet, kronik hastalık paternleri, vücut kompozisyonu ve potansiyel olarak davranışsal ile sosyal faktörleri içeriyor. Çalışmaları özellikle, yaşlanmayla ilişkili kronik düşük düzeyli inflamatuvar değişiklikler olan “inflammaging”i; olası biyolojik katkılardan biri olarak ele alıyor. Ayrıca yaşlanma gidişatlarının erkekler ile kadınlar arasında farklılaştığını da tartışıyorlar. Temel fikir şu: Genel olarak kadınlar daha fazla “açık/eksiklik” biriktirse bile, erkekler biriken bu eksikliklerin sonuçlarına karşı daha savunmasız olabilir.

Kırık sonrası kalça kırığıyla ilişkili kırılganlığın ölüm riskini belirgin şekilde artırması da, acaba müdahaleleri yeterince erken yapıyor muyuz sorusunu gündeme getiriyor. Hastalar elbette yaklaşan bir kalça kırığını bilmez; ancak FRAX gibi kırık riski değerlendirme araçları, kırık gerçekleşmeden önce kırık açısından daha yüksek risk taşıyan kişileri belirlemeye yardımcı olabilir. Bu, kırılganlık taramasından farklıdır; ancak bu iki yaklaşım çoğu zaman ileri yaşlı erişkinlerde birbiriyle örtüşür. Fizyoterapi açısından bakıldığında, kırık olmadan önce düşme riski, fiziksel kapasitenin azalması ve bağımsızlığın kaybı gibi değiştirilebilir katkı faktörlerini belirlemek, bu sorunlarla potansiyel olarak yaşamı değiştiren bir yaralanmadan sonra ilk kez karşılaşmaktan çok daha tercih edilir görünür. Bununla birlikte, bu tür önleme stratejilerinin bu çalışmada gözlenen uzun vadeli mortaliteyi gerçekten azaltıp azaltmadığı; bu çalışma üzerinden kesin olarak söylenemez.

 

İnekçe konuş benimle.

Yazarlar, olayın (bu durumda ölüm) zaman içinde görülme hızını inceleyen Cox orantılı riskler regresyonunu kullandı. 1’in üzerindeki bir hazard oranı, ölümün bir grupta daha yüksek bir hızla gerçekleşme eğiliminde olduğunu gösterir. Örneğin yüksek Hip-MFS (HR 1.513), model varsayımlarına bağlı olarak ve dahil edilen kovaryatlara göre ayarlama yapıldıktan sonra, kırılgan grubun takip süresi boyunca herhangi bir noktada düşük risk grubuna kıyasla yaklaşık %51 daha yüksek ölüm riski yaşadığını ifade eder. Bu, %51 daha fazla kırılgan hastanın öldüğü anlamına gelmez.

Yazarlar ayrıca Hip-MFS’yi kronolojik yaş ve ASA sınıflamasıyla karşılaştırdı; hangi ölçütün, 5 yıl içinde hayatta kalacak olanları 5 yıl içinde vefat edeceklerden daha iyi ayırdığını görmek için. Hip-MFS en iyi sonucu verdi: AUC değeri 0.746. Yaş için yaklaşık 0.65 ve ASA sınıflaması için 0.59 ile karşılaştırıldığında. Bu da kırılganlık (frailty) skorunun daha iyi prognostik ayırt edicilik sağladığı anlamına gelir; ancak AUC 0.746 yine de yüksek derecede hassas olmaktan ziyade orta düzeyde doğruluk demektir.

Retrospektif tasarımın doğasında gelen bir sınırlılık, bilgi yanlılığı riskidir. Postoperatif komplikasyonlar geriye dönük dosya (hasta kaydı) taramasıyla tespit edildiği için, bazı olaylar gözden kaçmış olabilir veya yeterince dokümante edilmemiş olabilir. Ayrıca yazarlar, önceden belirlenmiş bir komplikasyon setine odaklandı. Bu nedenle diğer klinik olarak ilgili komplikasyonlar analize dahil edilmemiş olabilir. Örneğin, postoperatif yara komplikasyonları veya cerrahi bölge enfeksiyonları rapor edilmedi. Bu, yaşanmadıkları anlamına gelmez; sadece bu çalışmada analiz edilen komplikasyonlar arasında yer almadıkları anlamına gelir.

İkincisi, bu çalışma tek merkezli bir Kore kohortuydu ve hastalar ameliyatlarını 2009 ile 2014 yılları arasında geçirdi. Cerrahi bakım, ortogeriyatri yönetimi, deliryumun önlenmesi, mobilizasyon protokolleri, osteoporoz tedavisi ve rehabilitasyon; güncel uygulamalardan ve sağlık sistemleri arasında farklılık gösterebilir.

Üçüncü olarak, 1.363 cerrahi hastanın yalnızca 589’u kapsamlı geriatri değerlendirmesi aldı ve Hip-MFS verilerinin bulunmaması nedeniyle diğer 53 hasta dışlandı. Bu nedenle nihai analiz, orijinal 1.363 hastanın yalnızca 536’sını içerdi. Yazarlar, katılımcılar ile katılmayanlar arasında önemli bir başlangıç farkı olmadığına işaret eden önceki çalışmalardan bahsetse de, seçim yanlılığı yine de mümkün.

 

Eve götüren mesajlar

Kalça kırığı prognozu; kronolojik yaşın ötesinde çok daha fazla faktöre bağlı görünüyor. Bu kohortta, çok boyutlu bir değerlendirme ile “kırılgan” (frail) olarak sınıflandırılan hastalarda beş yıllık sağkalım belirgin şekilde daha düşüktü ve Hip-MFS, mortaliteyi yaşa da ASA sınıflamasına da kıyasla daha iyi öngördü.

Hareketlerde zayıflık (frailty) ile ameliyat sonrası komplikasyonlar birlikte görüldüğünde, uzun dönem mortalite üzerinde ilave bir etki ortaya çıktı. Bununla birlikte, frailty daha güçlü bir prognostik faktör gibi göründü. Daha da dikkat çekici olan şu: Ameliyat sonrası komplikasyonlardan kaçınan frail hastalar, komplikasyon yaşayan daha az frail hastalara kıyasla yine de daha kötü bir sağkalıma sahipti. Bu da, hastanın altta yatan fizyolojik rezervinin uzun dönem iyileşme ve sağkalım açısından oldukça önemli olabileceğini düşündürüyor. Klinik açıdan bu bulgu, daha yakın multidisipliner takip gerektiren ve muhtemelen daha yoğun destek alması gereken hastaları belirlemeye yardımcı olabilir. Ancak bu çalışmada, bakımın yoğunlaştırılmasının sağkalımı iyileştirip iyileştirmediği araştırılmadı.

Daha geniş cinsiyet–kırılganlık literatüründen elde edilen bulgular da, kırılganlığın erkekler ve kadınlar için tam olarak aynı prognostik anlamı taşımayabileceğini düşündürüyor. Bu nedenle, kırılganlığın benzer düzeyde göründüğü bir erkek ile bir kadın, aynı şekilde uzun vadeli mortalite riski taşımak zorunda değildir.

Dolayısıyla mesaj “kırılgan hastaların prognozu kötüdür” şeklinde olmamalı. Daha işe yarar bir yorum, mobilitenin biliş, beslenme, komorbidite, kas kütlesi ve bağımsızlık gibi daha geniş bir bilişsel-tıbbi ekosistemin içine oturduğudur. Bu nedenle kalça kırığı rehabilitasyonu, yalnızca kalça gücünü ve yürüme becerisini geri kazandırma işi olarak değil; multidisipliner kırılganlık yönetiminin bir parçası olarak ele alınmalıdır.

Referans

Choi JY, Park JW, Kim KI, Lee YK, Kim CH. Kapsamlı Geriatrik Değerlendirmeye Dayalı Frajilite Skor Modeli Kullanılarak Kalça Kırığı Ameliyatı Sonrası 5 Yıllık Sağkalım Oranının Tahmini. Kore Medikal Bilimleri Dergisi. 2025 31 Mar;40(12):e40. doi: 10.3346/jkms.2025.40.e40. PMID: 40165573; PMCID: PMC11964903.