Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα | Διάγνωση & θεραπεία
Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα | Διάγνωση & θεραπεία
Εισαγωγή & Επιδημιολογία
Η καρπιαία σήραγγα είναι μια δίοδος για τους τένοντες του flexor digitorum profundus & superficialis, του flexor policis longus και του μέσου νεύρου που περικλείεται από το αγκωνοειδές, το τραπεζοειδές, το τραπεζοειδές και το ακρωμιοειδές οστό, καθώς και από το flexor retinaculum που εκτείνεται από το τραπεζοειδές στο αγκωνοειδές. 
Το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα (ΣΚΣ) είναι ένα σύνδρομο ή ένα σύμπλεγμα συμπτωμάτων που σχετίζονται με παθολογία εντός του καρπιαίου σωλήνα και περιλαμβάνει πόνο, νευρολογικά συμπτώματα και λειτουργική βλάβη του χεριού.
Επιδημιολογία
Το CTS ή η παγίδευση του μέσου νεύρου στον καρπό είναι η πιο συχνή νευροπάθεια παγίδευσης του άνω άκρου. Το αναφερόμενο ποσοστό επιπολασμού μεταξύ των γυναικών είναι 3% και 2% μεταξύ των ανδρών. Οι αναφορές σχετικά με τη συχνότητα ποικίλλουν από 324-542/100.000 στις γυναίκες έως 166-303/100.000 στους άνδρες(Atroshi et al. 1999, Gelfman et al. 2009).
Συνήθως εμφανίζεται μεταξύ 40-60 ετών με μέγιστο επιπολασμό στα 55 έτη(Atroshi et al. 1999). Μεταξύ των εγκύων γυναικών, ο επιπολασμός φτάνει το 62%(Ablove et al. 2009).
Παθοφυσιολογικός μηχανισμός
Συχνά, τα συμπτώματα εμφανίζονται σε ασθενείς με επαγγέλματα που περιλαμβάνουν επαναλαμβανόμενες και έντονες εργασίες με τα χέρια. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε οίδημα των τενόντων που στενεύει τον καρπιαίο σωλήνα και θέτει σε κίνδυνο το μέσο νεύρο. Πρακτικά οτιδήποτε μπορεί να προκαλέσει μια τέτοια στένωση μπορεί να αποτελεί πιθανή αιτία του CTS(Bekkelund et al. 2003, Kamolz et al. 2004, Middleton et al. 2014):
- Τραύμα: κάταγμα κερκίδας, αιμορραγία, εξάρθρωση καρπιαίου οστού
- Όγκοι: λίπωμα, γάγγλιο, οστεόφυτα
- Οίδημα των τενόντων
- Αρθρίτιδα
Επιπλέον, υπάρχουν παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με παθολογικές καταστάσεις των περιφερικών νεύρων, όπως το CTS. Αυτές είναι η εγκυμοσύνη, η παχυσαρκία, ο υποθυρεοειδισμός, η νεφρική ανεπάρκεια, ο διαβήτης και η ρευματοειδής αρθρίτιδα(Geoghegan et al. 2004).
Κλινική παρουσίαση & εξέταση
Σημεία & συμπτώματα
Τα βασικά σημεία του CTS είναι ο πόνος, η παραισθησία και η απώλεια του κινητικού ελέγχου στην κατανομή του μέσου νεύρου. Αυτό περιλαμβάνει πόνο, μυρμήγκιασμα, μούδιασμα στον αντίχειρα, το δείκτη και το μεσαίο δάχτυλο, καθώς και στο πλάγιο τμήμα του δακτύλου. Επιπλέον, στο CTS παρατηρείται αδυναμία του αντίχειρα, απώλεια της δύναμης της λαβής και διαφορετικού βαθμού απώλεια της λειτουργικότητας, η οποία επιδεινώνεται νυχτερινά(Middleton et al. 2014).
Δεν είναι επίσης ασυνήθιστο τα συμπτώματα να εμφανίζονται αμφοτερόπλευρα, αν και αυτό δεν είναι απαραίτητο να συμβαίνει ταυτόχρονα(Bagatur et al. 2001).
Φυσική εξέταση
Το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα μπορεί να εμφανίζεται παρόμοιο με ριζοπάθεια στην κατανομή των αυχενικών νευρικών ριζών C6 & C7. Ο διαφοροποιητικός παράγοντας δεν είναι μόνο η προβοκατόρικη δοκιμασία της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης σε σχέση με τις δοκιμασίες για το CTS που καλύπτουμε παρακάτω, αλλά ένα προσβεβλημένο μέσο νεύρο παρουσιάζει αδυναμία και ατροφία των τότε και των δύο πρώτων λομπρικών μυών, οι οποίοι νευρώνονται από το C8-T1.
Οι πιο συνηθισμένες δοκιμασίες είναι η δοκιμασία του Phalen και το σημείο Tinel στον καρπό. Wainner et al. (2005) πρότειναν έναν κλινικό κανόνα πρόβλεψης για τη διάγνωση του CTS. Παρακολουθήστε τα παρακάτω βίντεο για να μάθετε περισσότερα.
Άλλες κοινές ορθοπεδικές εξετάσεις για την αξιολόγηση του συνδρόμου καρπιαίου σωλήνα είναι:
Θεραπεία
Υπάρχουν τόσο συντηρητικές όσο και χειρουργικές θεραπείες για το CTS. Η γενική συναίνεση είναι ότι η συντηρητική θεραπεία αρχίζει πρώτα πριν εξεταστεί το ενδεχόμενο χειρουργικής επέμβασης(Middleton et al. 2014).
Erickson et al. (2019) δημιούργησαν μια τεκμηριωμένη κατευθυντήρια γραμμή για τη θεραπεία του συνδρόμου καρπιαίου σωλήνα:
Μια ανασκόπηση από τους Burton et al. (2016) έδειξαν ότι το 28-62% των ασθενών αναρρώνει χωρίς παρέμβαση, ενώ το 32-58% επιδεινώνεται. Στους ασθενείς που ακολουθούν συντηρητική θεραπεία, το 57% προχωρούν σε χειρουργική επέμβαση εντός 6 μηνών και το 62-66% υποβάλλονται σε χειρουργική επέμβαση σε διάστημα 3 ετών. Αυτό δεν είναι ακριβώς μια πολύ θετική προοπτική για έναν ασθενή που πάσχει από CTS, οπότε ας δούμε τις τεκμηριωμένες επιλογές για τη βελτίωση της συντηρητικής αποκατάστασης. Μια κατευθυντήρια γραμμή πρακτικής από τους Erickson et al. (2019) αξιολόγησαν διάφορες επιλογές και διαπίστωσαν ασθενή έως μέτρια στοιχεία για τις ακόλουθες επιλογές:
1) Αποφυγή/ Μείωση του ερεθισμού των νεύρων
Το πρώτο βήμα στην αποκατάσταση του καρπιαίου σωλήνα μπορεί να είναι η μείωση ή η αποφυγή κινήσεων και δραστηριοτήτων που προκαλούν περαιτέρω συμπίεση του μέσου νεύρου στον καρπιαίο σωλήνα. Για τους ασθενείς που εργάζονται σε γραφεία αυτό μπορεί να σημαίνει ότι πρέπει να βρουν τρόπους να μειώσουν τη χρήση του ποντικιού. Αυτό θα μπορούσε να επιτευχθεί με τη χρήση πλήκτρων βέλους και οθονών αφής για την εναλλαγή του χεριού του ποντικιού ή με τη χρήση πληκτρολογίου με μειωμένη δύναμη χτυπήματος για τους ασθενείς που αναφέρουν πόνο κατά τη χρήση του πληκτρολογίου.
Υπάρχουν επίσης μέτρια στοιχεία για την αποτελεσματικότητα των ορθώσεων καρπού, οι οποίες βασίζονται σε διάφορες βασικές θεωρίες, όπως η μείωση της κίνησης των τενόντων και των νεύρων μέσω του καρπιαίου σωλήνα, η ακινητοποίηση του καρπού σε ουδέτερη θέση για την επίτευξη της μικρότερης εσωτερικής πίεσης ή η αύξηση του χώρου εντός του σωλήνα. Μια ανασκόπηση Cochrane από τους Page et al. (2012) έδειξαν ότι οι ασθενείς που χρησιμοποιούν ορθοστάτες έχουν τρεις φορές περισσότερες πιθανότητες να αναφέρουν βελτίωση από τους ασθενείς που δεν χρησιμοποιούν ορθοστάτες σε 4 εβδομάδες. Τα ορθωτικά καρπού συνήθως φοριούνται τη νύχτα, αλλά ο χρόνος φορέσεως μπορεί να προσαρμοστεί σε πλήρη χρήση, όταν η χρήση μόνο τη νύχτα είναι αναποτελεσματική στον έλεγχο των συμπτωμάτων.
Επιπλέον, συνιστούμε μια προσέγγιση κοινής λογικής για τη μείωση των συμπτωμάτων από το CTS: Προσπαθήστε να καταλάβετε ποιες θέσεις, δραστηριότητες και ασκήσεις οδηγούν σε αύξηση του πόνου αμέσως ή έως και μία ημέρα αργότερα. Ιδανικά, προσπαθήστε να καταγράψετε όλες τις πληροφορίες σε ένα ημερολόγιο και προσπαθήστε να μειώσετε προσωρινά αυτές τις δραστηριότητες και θέσεις. Συνήθως πρόκειται για δραστηριότητες που θέτουν τον καρπό σε μέγιστη κάμψη ή έκταση, όπως για παράδειγμα τα push-ups. Συχνά, οι δραστηριότητες που απαιτούν ισχυρή λαβή, όπως η χρήση εργαλείων ή οι ασκήσεις έλξης, μπορεί επίσης να επιδεινώσουν την κατάσταση. Μόλις τα συμπτώματα είναι υπό έλεγχο και δεν επιδεινώνονται πλέον, ένα πρόγραμμα διαβαθμισμένης δραστηριότητας μπορεί να επαναφέρει τους ασθενείς σε αυτές τις δραστηριότητες.
2) Χειροθεραπεία
Η κατευθυντήρια γραμμή διαπίστωσε αδύναμη τεκμηρίωση για τη χρήση παρεμβάσεων χειροθεραπείας, από κινητοποιήσεις έως τεχνικές μαλακών μορίων και διατάσεις. Μια μελέτη των Fernandez-de-las-penas et al. (2017) διαπίστωσαν ότι η χειροθεραπεία και η χειρουργική επέμβαση είχαν παρόμοια αποτελεσματικότητα όσον αφορά τη βελτίωση της αυτοαναφερόμενης λειτουργίας, της σοβαρότητας των συμπτωμάτων και της δύναμης σύλληψης του άκρου τσιμπήματος στο συμπτωματικό χέρι σε 25 γυναίκες με CTS.
Μεταξύ άλλων, χρησιμοποίησαν τις ακόλουθες τεχνικές:
- Πλευρικές ολισθήσεις στο C5/C6 μακριά από τη συμπτωματική πλευρά (2 σετ των 2 λεπτών το καθένα με 1 λεπτό διάλειμμα ενδιάμεσα)
- Γλιστρήματα PA από το C4 έως το C6, 30 δευτερόλεπτα με βαθμούς III-IV για συνολικό χρόνο 3 λεπτών.
- Τεντώματα λαιμού: Τέντωμα τραπεζοειδούς, διάταση ωμοπλάτης, διάταση σκαληνών
Ενώ οι παρεμβάσεις δεν οδήγησαν σε αύξηση του αυχενικού εύρους κίνησης, τα παράπονα βελτιώθηκαν - ενδεχομένως λόγω διέγερσης των υπερσπονδυλικών δομών αναστολής του πόνου;
3) Κινητοποίηση νεύρων:
Προς το παρόν υπάρχουν μόνο αντικρουόμενα στοιχεία σχετικά με τη χρήση των νευροδυναμικών κινητοποιήσεων στη διαχείριση του ήπιου έως μέτριου CTS. Εάν επρόκειτο να χρησιμοποιήσετε κινητοποιήσεις του μέσου νεύρου, είναι λογικό να χρησιμοποιήσετε πρώτα ένα λιγότερο προκλητικό ολισθητήρα στις θέσεις ULNT1. Αξιολογήστε την αντίδραση του ασθενούς κατά τη διάρκεια της θεραπείας και την επομένη ημέρα για να διαπιστώσετε αν επωφελείται από τις κινητοποιήσεις των νεύρων. Να είστε προσεκτικοί, καθώς ορισμένοι ασθενείς μπορεί να αναφέρουν αύξηση του πόνου την επόμενη ημέρα μετά τη θεραπεία. Εάν τα συμπτώματα του ασθενούς σας βελτιωθούν και μπορεί να το ανεχτεί, μπορείτε να προχωρήσετε σε μια πιο προκλητική τεχνική νευρικού τεντωτήρα. Αντί να κινεί το κεφάλι προς τον ετερόπλευρο ώμο, ο ασθενής λαμβάνει τώρα εντολή να κινεί το κεφάλι προς τον αντίθετο ώμο. Και οι δύο τεχνικές μπορούν να γίνουν παθητικά από τον εξεταστή, αλλά και από τον ασθενή ως άσκηση στο σπίτι.
4) Τέντωμα του φωτός
Baker et al. (2011) συνέκριναν την αποτελεσματικότητα 4 διαφορετικών θεραπευτικών συνδυασμών ορθώσεων και διατάσεων. Διαπίστωσαν ότι μια γενική ορθοστάθμιση σε 0° κάμψη του καρπού σε συνδυασμό με τις ακόλουθες οσφυϊκές διατάσεις ήταν αποτελεσματικές για τη βελτίωση της λειτουργίας και τη μείωση της αναπηρίας και των συμπτωμάτων στις 4, 12 και 24 εβδομάδες, ενώ μόνο το 25,5% των συμμετεχόντων προχώρησε σε χειρουργική επέμβαση.
Οι ακόλουθες 2 οσφυϊκές διατάσεις πρέπει να γίνονται 6 φορές την ημέρα:
- Για την πρώτη διάταση των οσφυϊκών, ο ασθενής ακουμπά το χέρι του στους μηρούς με την παλάμη προς τα κάτω και τις αρθρώσεις PIP και DIP σε πλήρη κάμψη. Τώρα του ζητείται να πιέσει προς τα κάτω τις αρθρώσεις MCP με το αντίθετο χέρι, ώστε να επιτευχθεί πλήρης έκταση στις αρθρώσεις MCP και πλήρης κάμψη στις αρθρώσεις PIP και DIP.
- Η δεύτερη διάταση στοχεύει στον flexor digitorum profundus. Για αυτή τη διάταση, οι αρθρώσεις MCP, PIP και DIP εκτείνονται πλήρως τραβώντας τον καρπό με το αντίθετο χέρι.
Εκτελέστε κάθε διάταση για 7 δευτερόλεπτα, 10 φορές ανά συνεδρία και 6 φορές την ημέρα.
Όλες οι πληροφορίες μπορούν να προβληθούν και σε αυτό το βίντεο:
Θέλετε να μάθετε περισσότερα για τις παθήσεις του αγκώνα; Στη συνέχεια, ελέγξτε τους άλλους πόρους μας:
- Τραυματισμοί καρπού και αγκώνα στα μαχητικά αθλήματα με τον Ian Gatt
- Τραυματισμοί καρπού και αγκώνα στον αθλητισμό με τον Ian Gatt (Webinar)
- Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα Guest Blog από την Sian Smale
Αναφορές
Μπαϊράμογλου, Μ. (2004). Νευροπάθειες παγίδευσης του άνω άκρου. Νευροανατομία, 3(1), 18-24.
Geoghegan JM, Clark DI, Bainbridge LC, Smith C, Hubbard R. Παράγοντες κινδύνου στο σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα. J Hand Surg Br 2004;29:315-20
Geoghegan JM, Clark DI, Bainbridge LC, Smith C, Hubbard R. Παράγοντες κινδύνου στο σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα. J Hand Surg Br 2004;29:315-20
Εικονογράφηση από: Με OpenStax College - Anatomy & Physiology, Connexions Web site. http://cnx.org/content/col11496/1.6/, Jun 19, 2013., CC BY 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=30131518
Θέλεις να εξειδικευτείς στο άνω άκρο;
Παρακολούθησε ένα δωρεάν masterclass από τον Andrew Cuff για τη συνταγογράφηση ασκήσεων για τον πόνο στον ώμο και στη συνέχεια ένα δεύτερο από τον Thomas Mitchell για τον πόνο στον καρπό.