Aşil Tendonu Tam Rüptür Skoru
Aşil Tendonu Tam Rüptür Skoru (ATRS)
Aşil Tendonu Tam Rüptür Skoru (ATRS), Aşil tendonu yırtığının kişinin günlük yaşamını ve spor aktivitelerini ne ölçüde kısıtladığını gösteren, hasta tarafından doldurulan bir ankettir. İsveç’te, ameliyatla veya ameliyatsız tedavi edilen tam Aşil tendonu rüptürü olan yetişkinler için geliştirilmiştir. Fizyoterapistler için iyileşme sürecini takip etmenin, aktivitelere dönüş hedefleri belirlemenin ve rehabilitasyon yaklaşımlarını karşılaştırmanın pratik bir yoludur. Anket 10 maddeden oluşur. İlk dört madde; baldır, Aşil tendonu veya ayaktaki güç, yorgunluk, sertlik ve ağrı kaynaklı kısıtlılıkları sorgular. Diğer altı madde ise günlük yaşamı, engebeli zeminde yürümeyi, merdiven ve yokuş çıkmayı, koşmayı, zıplamayı ve ağır fiziksel işleri kapsar. Her madde 0 (ciddi kısıtlılık) ile 10 (kısıtlılık yok) arasında puanlanır. Madde puanları toplanarak 0 ile 100 arasında bir toplam puan elde edilir. Toplam puan ne kadar yüksekse belirtiler ve kısıtlılıklar o kadar azdır. Anket kısadır ve yalnızca basit bir toplama işlemi gerektirir. Zaman içindeki ilerlemeyi takip etmek için anket, yaralanmadan sonra örneğin 3., 6. ve 12. aylarda tekrarlanabilir. Bu sayfada ATRS'yi doldurabilir, toplam puanı hesaplayabilir ve nasıl yorumlayacağınızı öğrenebilirsiniz.
Puanlama
10 maddenin her birine verilen 0-10 puanların toplamı. Ağırlıklandırma yok, ters puanlama yok.
Yorumlama
- Toplam puan aralığı 0-100’dür; 100, herhangi bir kısıtlılık veya semptom olmadığı anlamına gelir. Geliştirme çalışmasında hastaların puanları 17-100 (ortalama 77), sağlıklı kişilerin puanları ise 94-100 (ortalama 99,8) arasındaydı.
- İngilizce versiyonun minimum saptanabilir değişimi: 6,75 puan.
- Minimal klinik olarak önemli fark belirlenmemiştir; yayımlanmış şiddet sınıflandırmaları yoktur.
Geçerlilik ve Güvenilirlik
ATRS, tam Aşil tendonu rüptürü olan 82 hasta ve 52 sağlıklı kişiyle geliştirilip test edildi. İç tutarlılık yüksekti (Cronbach alfa 0,96) ve test-tekrar test güvenilirliği mükemmeldi (ICC 0,98). Skor, FAOS alt ölçekleriyle (r = 0,60–0,84) ve VISA-A-S ile (r = 0,78) korelasyon gösterdi. Etki büyüklükleri 0,87 ile 2,21 arasında değişti; duyarlılığı da iyiydi (Nilsson-Helander et al., 2007). Sağlıklı kişiler 94 ile 100 arasında skor aldı; bu nedenle iyileşme tamamlandığında maksimuma yakın skorlar beklenir. İngilizce versiyon mükemmel güvenilirlik gösterdi (ICC 0,986) ve minimum saptanabilir değişimi 6,75 puandı (Carmont et al., 2013). Birleşik Krallık’ta 64 hastayla yapılan bağımsız bir çalışma, yüksek iç tutarlılığı (alfa 0,89–0,95) ve Disability Rating Index ile EQ 5D’den daha iyi duyarlılığı doğruladı. Ancak minimum klinik olarak önemli farkın henüz belirlenmediğini de belirtti (Kearney et al., 2012).
