Isometrics bij tendinopathie – een wondermiddel om pijn te verminderen?

Isometrics in tendinopathy
Canva person in black pants and brown shoes standing on gray concrete floor 1 1

Zijn isometrics het wonderwapen om pijn bij tendinopathie te verminderen? In deze blog bespreken we waar de isometrics “trend” vandaan komt en wat de evidentie vanuit de literatuur erover zegt!

In 2015 begonnen Rio et al. een beetje een trend toen ze een cross-over studie uitvoerden op 6 volleybalspelers met patellaire tendinopathie. Hun resultaten waren verbluffend met alle spelers die een onmiddellijke afname van de pijn ervoeren van gemiddeld 7/10 op de NRS naar 0 met slechts een van de 6 die een resterende pijn van 1- rapporteerde gedurende ten minste 45 minuten na de isometrische contracties. Het protocol dat zij gebruikten was 5 sets met 45 seconden contractie in een leg extension machine en een inspanning van 70% van de maximale vrijwillige inspanning. Zij stelden ook vast dat isometrie in staat was de corticale inhibitie te verminderen en een krachttoename van 19% te bewerkstelligen. Zij vergeleken de isometrische interventie met een isotonische interventie en de effecten die werden gezien in de isometrische groep konden niet worden bereikt in de isotonische groep:

Rio2015 1
Figuur uit Rio et al. (2015)

Dezelfde auteurs deden twee jaar later een vervolgstudie (Rio et al. 2017)met springatleten, waarin zij een isometrisch programma en een isotonisch programma met elkaar vergeleken. In deze studie waren de resultaten iets heterogener in beide groepen met een grotere onmiddellijke pijnvermindering in de isometrische groep:

Rio2017
Figure from Rio et al. (2017)

Een recente studie van Holden et al. (2019) keek ook naar het effect van isometrie bij patellar tendinopathie en vond geen pijnstillend effect:

Holden2019
Figure from Holden et al. (2019)

Een hoog percentage vrouwen en een relatief hoge gemiddelde leeftijd is echter atypisch voor patellapees tendinopathie, die meestal een aandoening is van jonge, springende mannen. Het zou dus kunnen dat de diagnose van patellapees tendinopathie in sommige gevallen niet juist was.
Deze twee studies werden uitgevoerd voor patellapees tendinopathie, maar laten we eens kijken of we deze resultaten kunnen overdragen naar andere pezen.
Kijkend naar de Achillespees, Seth O’Neill et al. (2018) deden een studie waarin ze een groep patiënten met Achilles tendinopathie isometrische contracties van de plantaire flexoren lieten uitvoeren. Ze vonden geen onmiddellijke pijnverlichting noch verbeterde motorische output bij patiënten met Achilles tendinopathie:

Oneill2018
Figure from O’Neill et al. (2018)

Een studie van Riel et al. (2018) onderzocht de effecten van isometrics, isotonics, en wandelen op pijn bij fasciitis plantaris. Zij vonden dat er voor geen van de groepen een verandering in pijn was voor tot na de oefeningen:

Riel2018
Riel et al. (2019)

Als laatste keken Coombes et al. (2016) naar isometrics bij laterale epicondylalgie. In hun studie verhoogden isometrische contracties boven de pijndrempel van de patiënten daadwerkelijk hun pijnniveau na de oefening, terwijl isometrische contracties onder de pijndrempel van de patiënten geen effect hadden in vergelijking met een controlegroep:

Coombes2016
Figure from Coombes et al. (2016)

Een andere studie van Stasinopoulos et al. (2017) vergeleek drie oefengroepen bij de behandeling van laterale epicondylalgie: Eén groep voerde excentrische training uit, een andere excentrisch-concentrische training, en de derde groep combineerde excentrisch-concentrische training met isometrische training. De auteurs argumenteerden dat de meeste greepactiviteiten isometrische contractie van de polsbuigers en -strekkers vereisen, zodat het toevoegen van isometrische oefeningen voor LE absoluut zinvol is. Zij vonden dat het toevoegen van concentrische oefeningen leidde tot superieure resultaten op het gebied van pijn, functie en grijpkracht na 4 en 8 weken:

Stasinopoulos2017
Table from Stasinopoulos et al. (2017)

De follow-up tijd van de studie was echter vrij kort en had op zijn minst 12 weken moeten zijn. Daar komt nog bij dat de gecombineerde isometriegroep een groter oefenvolume met meer tijd onder spanning uitvoerde, wat de superieure resultaten zou kunnen verklaren.

Isometrics zijn dus zeker geen wondermiddel voor tendinopathie. Maar welke rol speelen ze dan bij de revalidatie van tendinopathie? Allereerst zijn isometrische oefeningen een goede optie om te beginnen met oefenen als al het andere te pijnlijk is – en dit is niet alleen beperkt tot tendinopathie, maar ook andere aandoeningen. Wees je ervan bewust dat ze moeten overgaan naar isotonische oefeningen omdat je de spierfunctie wil herstellen over het volledige bewegingsbereik in plaats van slechts 1 hoek. Ga dus verder zodra een patiënt in staat is om isotonische belastingen te verdragen.
Wat uit al die onderzoeken kan worden afgeleid is dat isometrische oefeningen bij sommige proefpersonen heel goed lijken te werken en bij andere proefpersonen juist kunnen verergeren. Om het eenvoudig te houden: probeer het eens met de patiënt die voor je zit en als hij gunstig reageert, blijf je hem doen, zo niet, ga je verder.
Hoewel 45 minuten pijnverlichting misschien niet een doel is dat belangrijk is voor de gemiddelde patiënt, kan dit nuttig zijn voor sporters als warming-up om de pijn te verminderen tijdens de daaropvolgende oefensessie of wedstrijd. Isometrische oefeningen zijn ook minder vermoeiend voor sporters gedurende het seizoen in vergelijking met isotonische oefeningen. Men kan zich afvragen of het wenselijk is om op korte termijn pijnvermindering te bereiken om een pijnlijke pees te belasten tijdens sportactiviteiten en of dit eigenlijk wel kan leiden tot nadelige effecten.

Goed, dit was onze blog over isometrie voor tendinopathie. Als je verrast was door de resultaten, zal je onze blog over 7 feiten over tendinopathie die je nog niet wist geweldig vinden! Heel erg bedankt voor het lezen. 

Literatuur:

Coombes BK, Wiebusch M, Heales L, Stephenson A, Vicenzino B. Isometric exercise above but not below an individual’s pain threshold influences pain perception in people with lateral Epicondylalgia. The Clinical journal of pain. 2016 Dec 1;32(12):1069-75.

Holden S, Lyng K, Graven-Nielsen T, Riel H, Olesen JL, Larsen LH, Rathleff MS. Isometric exercise and pain in patellar tendinopathy: A randomized crossover trial. Journal of Science and Medicine in Sport. 2020 Mar 1;23(3):208-14.

O’Neill S, Radia J, Bird K, Rathleff MS, Bandholm T, Jorgensen M, Thorborg K. Acute sensory and motor response to 45-S heavy isometric holds for the plantar flexors in patients with Achilles tendinopathy. Knee Surgery, Sports Traumatology, Arthroscopy. 2019 Sep 1;27(9):2765-73.

Rio E, Kidgell D, Purdam C, Gaida J, Moseley GL, Pearce AJ, Cook J. Isometric exercise induces analgesia and reduces inhibition in patellar tendinopathy. British journal of sports medicine. 2015 Oct 1;49(19):1277-83.

Rio E, Van Ark M, Docking S, Moseley GL, Kidgell D, Gaida JE, Van Den Akker-Scheek I, Zwerver J, Cook J. Isometric contractions are more analgesic than isotonic contractions for patellar tendon pain: an in-season randomized clinical trial. Clinical Journal of Sport Medicine. 2017 May 1;27(3):253-9.

Silbernagel KG, Vicenzino BT, Rathleff MS, Thorborg K. Isometric exercise for acute pain relief: is it relevant in tendinopathy management?.

Riel H, Vicenzino B, Jensen MB, Olesen JL, Holden S, Rathleff MS. The effect of isometric exercise on pain in individuals with plantar fasciopathy: a randomized crossover trial. Scandinavian journal of medicine & science in sports. 2018 Dec;28(12):2643-50.

Stasinopoulos D, Stasinopoulos I. Comparison of effects of eccentric training, eccentric-concentric training, and eccentric-concentric training combined with isometric contraction in the treatment of lateral elbow tendinopathy. Journal of Hand Therapy. 2017 Jan 1;30(1):13-9.

Phy arrow right
Terug
GRATIS WEBINAR VOOR TOPSPORT REVALIDATIE

WAAR MOET U OP LETTEN OM HAMSTRING-, KUIT- EN QUADRICEPSBLESSURES TE VOORKOMEN?

Of je nu werkt met topsporters of amateursporters, je wilt deze risicofactoren, die hen blootstellen aan een hoger risico op blessures, niet missen. Deze webinar zal je in staat stellen deze risicofactoren te herkennen om er tijdens de revalidatie aan te werken!

Risicofactoren voor pees en spierblessures